HPE, uzay araştırmaları için geliştirdiği Spaceborne Computer serisinin dördüncü neslini tanıttı. Ay yüzeyinde yapay zeka uygulamalarını çalıştırmak ve yüksek performanslı bilgi işlem (HPC) testleri gerçekleştirmek üzere tasarlanan Spaceborne Computer-4, Astrolab’ın FLIP keşif aracına entegre edilecek.
NASA’nın Commercial Lunar Payload Services (CLPS) girişimi kapsamında 2026’nın sonlarında gerçekleştirilmesi planlanan görevde sistem, Griffin-1 iniş aracıyla Ay’ın güney kutbu yakınlarına taşınacak. Çalışmanın temel amacı, verilerin Dünya’ya gönderilmesine gerek kalmadan Ay yüzeyinde işlenebilmesini ve analiz edilebilmesini test etmek.
Yapay zekâ ile haritalama ve veri analizi yapılacak
Spaceborne Computer-4 üzerinde büyük dil modelleri (LLM), görsel analiz ve LiDAR verilerinin işlenmesine yönelik çeşitli testler gerçekleştirilecek. Bu çalışmalarla Ay yüzeyinin haritalanması, arazi koşullarının değerlendirilmesi ve otonom sistemlerin desteklenmesi gibi alanlarda yapay zekanın kullanım olanakları araştırılacak.
Ay’ın zorlu çevre koşulları için geliştirilen bilgisayar, fansız ve düşük güç tüketimli bir tasarıma sahip. CPU ve GPU barındıran sistemde veri depolama için KIOXIA’nın SSD teknolojisi kullanılıyor. HPE ayrıca, analiz sonuçlarının Dünya’ya güvenli biçimde aktarılması için özel bir yazılım altyapısı hazırladı.
NASA ve Deloitte da testlere katılacak
Projede NASA, Dünya, Ay ve Uluslararası Uzay İstasyonu’ndan elde edilen verilerle eğitilmiş yapay zeka modellerinin birlikte çalışmasını test edecek. Kurum ayrıca, teknik belgelerin aranmasını ve yorumlanmasını kolaylaştıran özelleştirilmiş bir büyük dil modelini değerlendirecek.
Deloitte ise Silent Shield adlı siber güvenlik sistemiyle olası tehditlerin ve olağan dışı sistem davranışlarının tespitine odaklanacak.
Uluslararası Uzay İstasyonu’nda kullanılan önceki Spaceborne Computer sistemlerinin devamı niteliğindeki yeni donanımın testlerinden elde edilecek sonuçlar, gelecekteki Ay görevlerinde yerel veri işleme altyapılarının ne ölçüde kullanılabileceğine ışık tutacak.
